محمد مهدى فقيه بحر العلوم

62

مزارات فرزندان بلا فصل ائمه ( ع ) در عراق ( فارسى )

او در تشخيص معانى قرآن و طرز قرائت آن ، صاحب‌نظر بود و در بحث‌هاى خود ، هميشه با الهام ازاين كتاب ، خصم را مغلوب مىساخت . درباره زيد گفته‌اند : « وَكانَتْ لَهُ فيهِ قَرائَةٌ خاصةٌ » ؛ « 1 » « او قرائت خاصى در قرآن داشت » . او كتابى در اين زمينه ، تأليف نموده است . همچنين گفته‌اند : « فَقَد عَلِمَ الْقرآنَ وَ اوْفي فَهْمَهُ » ؛ « او قرآن را مىآموخت و خوب آن را مىفهميد » . « 2 » امام صادق ( ع ) در اين‌باره ، از تلاش و مطالعه عميق وى ، سخن مىگويد و با جمله‌اى افتخارآميز ، از او چنين ياد مىكند : « كانَ وَالله أقَرَءنا لِلكِتابِ » ؛ « به خدا سوگند ! او ميان ما ، بيش از همه به قرائت قرآن ، اشتغال داشت » . « 3 » تفسير قرآن در زندان : مردى به نام « ابى غسّان ازدى » مىگويد : زيد بن على در مسافرت به شام ، در زمان حكومت هشام ستمگر ، پنج ماه به زندان افتاد . هيچ مردى را داناتر از او به كتاب خدا نديدم . در اين مدت كوتاه كه با او هم‌زندان بودم ، سوره حمد و بقره را به‌طور جالب و شيوا و با بيانى رسا ، به نحو تفسير ، از او آموختم . « 4 » آرى ! زيد از فرصت استفاده كرد و زندان را به مدرسه‌اى عالى براى تفسير قرآن و معارف الهى ، تبديل نمود و حتى در موقع گرفتارى ، تا آنجا كه برايش ممكن بود ، به وظيفه روشنگرى خويش مىپرداخت . شاگردان زيد : زيد ، يكى از شاگردان برجسته مكتب پدر ، برادر و پسر برادر بود و علوم مختلف اسلامى را مستقيم ، از اين سه امام معصوم ( ع ) فراگرفت . پس

--> ( 1 ) . الكشاف عن حقائق التنزيل ، ج 1 ، ص 43 ؛ الحور العين ، ص 187 . ( 2 ) . الروض النضير ، ج 1 ، ص 53 . ( 3 ) . تهذيب تاريخ دمشق ، ابن عساكر ، ج 6 ، ص 18 . ( 4 ) . قيام زيد بن به على ( ع ) ، ص 46 .